نيمي از جمعيت بيكار كشور تحصيل كردهاند ؛ رشد اقتصادي ما بسيار كمتر از آن رقمهايي است كه اعلام ميشود
خبرگزاري كار ايران
آخرين يافتهها نشان ميدهد،" بيشتر بيكاران، دانشگاه رفتهاند."
آمار منتشره از سوي سازمان مديريت و برنامهريزي( درسال 1380 ) نشان مي دهد، 4/41
درصد از رقم كل بيكاران كشور را بيكاران با تحصيلات بالاي ديپلم ( از فوق ديپلم تا
دكترا) تشكيل مي دهند.
بر اساس آمارهاي رسمي افراد بيسواد و يا كم سواد شانس بيشتري براي يافتن شغل
دارند و بيش از 20 درصد جمعيت شاغل كشور بيسوادند.
اين درحالي كه هر ساله چندين ميليون نفر فارغ التحصيل دانشگاههاي مختلف به تعداد
افراد جوياي كار اضافه ميشوند.
همچنين پيش بيني مي شود، رقم بيكاران تحصيل كرده در سال 82 به 42 درصد برسد.
برآورد رشد جمعيت و جمعيت فعالي كه هر سال به تعداد داوطلبان كار كشور اضافه
ميشود، حكايت از آن دارد كه براي ثابت نگاه داشتن نرخ بيكاري بايد هر ساله 675
هزار شغل ايجاد شود كه هنوز دولت در اين زمينه توفيقي نداشته است.حتي طرح ضربتي
اشتغال هم براي ايجاد تنها 300 هزار فرصت شغلي اجرا مي شود.
دكتر جمشيد پژويان اقتصاددان و استاد دانشگاه علامه طباطبايي در بيان علت افزايش
تعداد افرادتحصيل كرده بيكار در ايران ميگويد:« اقتصاد ايران هنوز تا رسيدن به
اقتصاد توسعه يافته راه درازي پيش رو دارد. به همين دليل تعداد مشاغل تكنيكي كم
است.»
ازسوي ديگر بيكارماندن فارغ التحصيلان بغيير از تبعات بيكاري، هرز رفتن هزينه هايي
را در پي دارد كه براي تحصيل آنان هزينه شده است.
دكتر پژويان دراينباره مي گويد: « علاوه بر دانشجويان جامعه ودولت هم براي فارغ
التحصيل شدن هر دانشجو متحمل هزينه هاي گزاف مي شود، كه اين هزينهها به دليل
كمبود فرصت هاي شغلي به نوعي هرز ميرود.»
وي در ادامه مي گويد: « ايجاد فرصتهاي شغلي براي فارغ التحصيلان دانشگاه و
متخصصان نيازمند ابزار، ماشين آلات و سرمايه نسبتاً هنگفت است و از آنجا كه ما
امكان توليد تكنولوژي پيشرفته و سرمايهگذاري بزرگ نداريم، بديهي است كه رقم فارغ
التحصيلان بيكارمان نيز بالا باشد. در حالي كه ايجاد شغل براي كارگر ساده با يك
سرمايهگذاري اندك امكان پذير است. از طرفي هر ساله تعداد زيادي فارغ التحصيل وارد
بازار كار ميشود.»
دكتر پژويان با بيان اينكه شرايط اقتصادي ايران رضايت بخش نيست، ميگويد: «جبران
استهلاك ثروت نيازمند سرمايهگذاري بزرگ و استخدام نيروي كار است و هر چه رشد
سرمايهگذاري مثبتتر و نيروي كار استخدام شده متخصصتر باشد، روند جبران
استهلاك سريعتر خواهد بود. ممكن است برخي اوقات اين دو مؤلفه در شرايطي قرار گيرد
كه نتوانيم ثروت جامعه را حفظ كنيم. اما با وجود نابساماني هاي اقتصادي در حال حاضر
ثروت جامعه ما در حال استهلاك نيست.»
در حالي بر تعداد بيكاران كشورمان افزوده مي شود كه مسئولين خبر از رشد اقتصادي در
كشور مي دهند.
استاد دانشگاه علامه طباطبايي رشد واقعي اقتصاد را كمتر از رشد آماري اعلام شده
ميداند و ميافزايد: «سهم عمده رشد اقتصادي ما در حال حاضر مربوط به درآمدهاي
نفتي و بخش دولتي است و دراين ميان بخش اصلي نيز به صنعت نفت و گاز و پتروشيمي
اختصاص دارد كه اين رشد ارتباط ناچيزي با رشد اقتصاد عمومي دارد و با دقت به كيفيت
رشد، معلوم ميشود، رشد اقتصادي ما بسيار كمتر از آن رقمهايي است كه اعلام
ميشود.»
او دليل اين شرايط نامطلوب را اتخاذ سياستهاي اشتباه ناشي از بهره نبردن از نيروي
متخصص ميداند.
دكتر پژويان در تحليل تبعات اجتماعي بيكاري فارغ التحصيلان ميگويد: «هر نوع
بيكاري تبعات بسياري به همراه دارد. و در اين مورد ويژه، بهترينها و متخصصان
جوياي كارما جذب كشورهاي پيشرفته ميشوند و برخي ديگر نيز كه به دلايلي نظير نبود
كار و يا تعهد و احساس تعلق در كشور ميمانند، تبديل به عدهاي جوان نا اميد
ميشوند. بديهي است كه اين جوانان ميتوانند نيروهاي ناراضي آينده باشند.»