در چنین روزی,محاكمه علي منصور ـ مردي که دهها سال استاندار، سفير، وزير و نخست وزير ايران بود ـ پي بردن به بدبختي ها با بررسي تاريخچه همين يک رجل

By | 2018-08-02

محاكمه علي منصور (ميرزا علي خان منصورالملک) وزير پيشين راه (طرُق و شوارع) به اتهام گرفتن رشوه از کمپاني کامپساکس (سازنده راه آهن) در آن سمت و … و نيز چند مورد سوء استفاده از مقام از 11 مرداد 1315 در ديوان عالي كشور به رياست هدايت (دوست قديمي او) آغاز شد. قضات محاكمه كننده، 12 شهريور آن سال علي منصور را به بهانه نبودن دليل كافي در پرونده تبرئه كردند.

نوشيروان کيهاني زاد, مهمترين رويدادهاي ايران و جهان:

علي منصور (منصور الملک)

وي 27 ديماه 1314 برکنار و توسط پليس بازداشت شده بود که محسن صدر (صدرالاشراف) وزير دادگستري وقت قانوني به تصويب مجلس رسانيد که محاکمه وزيران بايد در ديوان عالي کشور انجام شود نه دادگاههاي عمومي و برغم اينکه قانون عطف به ماسبق نمي شود، پرونده منصور به ديوان عالي ارسال شد و …. رضاشاه از اين بابت خشمگين شد، هدايت را برکنار و صدر را مجبور به کناره گيري کرد و منصور 3 سال خانه نشين بود. [تا زمان انقلاب، برغم رسيدگي به پرونده هاي اتهامي وزيران و نخست وزير در ارتباط با اين مشاغل در ديوان عالي از سال 1314، اين قانون در مورد مصدق ـ پس از براندازي رعايت نشد و وي را تسليم دادگاه نظامي کردند!.].

بررسي و دقّت در شرح احوال و کارهاي همين يک نفر (علي منصور) براي پي بردن به بدبختي هاي ايران و خيانت برخي از رجال کافي است.

علي منصور که در 1265 هجري در تفرش به دنيا آمده بود و کار خودرا در وزارت امور خارجه ـ اداره امور انگلستان ـ آغاز کرده بود در کابينه هاي متوالي داراي سمت بود. از همکاران وثوق الدوله بود و در تنظيم قرارداد 1919 شرکت داشت که اگر به اجرا در مي آمد، ايران تحت الحمايه دولت لندن مي شد و حاکميت خودرا از دست مي داد. گفته شده است که دولت لندن چشم به تلاش علي منصور در به تصويب رسانيدن و اجراي اين قرارداد دوخته بود.

منصور در کابينه هدايت (سال 1308) وزير کشور بود. وي قبلا در کابينه هاي سپهدار و سيدضياء طباطبايي عضويت داشت و …. علي منصور سه سال پس از محاکمه بارديگر به دولت بازگشت و در کابينه محمود جم (سال1317) وزير پيشه و هنر (وزارت کار) شد. دکتر احمد متين دفتري (ناسيوناليست) هم در کابينه خود به او سمت داده بود حال آنکه هدف رضاشاه از نخست وزيرکردن دکتر متين، خلاص کردن ايران از سلطه و نفوذ دولت لندن و گرايش به سوي آلمان بود. پس از کناره کيري دکتر متين که تحت فشار خارجي صورت گرفت، علي منصور نخست وزير شد!. در زمان نخست وزيري او بود که ايران اشغال نظامي شد. منصور چند ساعت پس از تعرض نيروهاي متفقين، ناگهان کناره گيري کرد و فروغي که رضاشاه اورا [به دليل نزديک بودن به دولت لندن] بيکار و خانه نشين کرده بود آمد و رئس دولت شد و ترتيب کناره گيري شاه و تبعيد اورا داد!.

منصور که داماد ظهيرالملک [از رجال ديپلماتيک نزديک به انگلستان] بود پس از اشغال نظامي ايران (شهريور 1320) نيز بيکار نماند و سمت هايي ازجمله استانداري خراسان و آذربايجان داشت و سفير ايران در ايتاليا و ترکيه بود. در سال 1328 انگليسي ها کمک کردند که امور نخست وزيري را به دست گيرد و متمم قرارداد نفت را به تصويب مجلس برساند که موفق نشد و رزم آرا جاي اورا گرفت که ترور شد و انگليسي ها به هدف نرسيدند.

منصور (پدر حسن علي منصور نخست وزير دهه 1340) در کابينه قوام السلطنته (دهه 1320) عضويت داشت ـ قوام السلطنه اي که مصدق اورا در مجلس عامل دولت لندن اعلام داشت. علي منصور پس از دادن جاي خود به رزم آرا، بازهم بي مقام نبود و آخرين سمت او پيش از مرگ «سفير سيّار در اروپا» بود. علي منصور 21 آذر 1353 در 88 سالگي درگذشت.

حسنعلي پسر علي منصور که در دهه 1340 به نخست وزيري رسيده بود ترور شد و اميرعباس هويدا دوست بسيار نزديکش بر جايش نشست و 13 سال رئيس دولت بود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *