عباس عراقچی، بار دیگر تأکید کرد که تهران در صورتی به میز مذاکره باز میگردد که شاهد “اراده واقعی و جدی” آمریکا برای رسیدن به “یک راهحل برد−برد” باشد.
وزیر خارجه ایران در مصاحبهای با شبکه “سیجیتیان” چین گفت، بازگشت به مذاکره و دستیابی به توافق در صورتی اتفاق خواهد افتاد که “گزینه نظامی کنار گذاشته شود، رو به جلو حرکت کنیم و به دنبال یک راهحل از مسیر مذاکره باشیم.”
عراقچی با اشاره به حمله آمریکا به تأسیسات هستهای ایران در جریان جنگ ایران و اسرائیل، راهحل نظامی را برای مواجهه با برنامه هستهای این کشور کاربردی ندانست و تأکید کرد: «تنها یک راهحل دیپلماتیک و مذاکرهشده میتواند مؤثر باشد، و تحقق آن تنها زمانی ممکن است که آنها جاهطلبیهای نظامی خود را کنار بگذارند و خساراتی را که به ما وارد کردهاند جبران کنند، آنگاه ما آماده مشارکت در مذاکرات خواهیم بود.»
مقامهای جمهوری اسلامی پس از اعلام آتشبس، بازگشت مجدد بر سر میز مذاکره را مشروط به دریافت تضمین از سوی آمریکا برای عدم تکرار حملات خود به ایران خواندهاند. عراقچی پیشتر نیز گفته بود، درهای دیپلماسی “هیچوقت بسته نیست” و تهران باید متقاعد شود که آمریکا حین مذاکره از نیروی نظامی استفاده نخواهد کرد.
از آوریل تا ژوئن امسال پنج دور گفتوگوی غیرمستقیم میان تهران و واشنگتن با میزبانی عمان و ایتالیا برگزار شد. ششمین دور از مذاکرات قرار بود در شهر مسقط عمان برگزار شود، اما به دنبال حمله اسرائیل به ایران، لغو شد.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه، ۲۳ تیر در یک نشست خبری اعلام کرد هنوز تاریخ، مکان و زمانی برای دیدار عراقچی با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه تعیین نشده است.
عراقچی در مصاحبه با این شبکه چینی دستیابی به یک توافق هستهای را ناممکن ندانست و گفت، این امر “تنها زمانی ممکن است که آنها جاهطلبیهای نظامی خود را کنار بگذارند و خساراتی را که به ما وارد کردهاند جبران کنند، آنگاه ما آماده مشارکت در مذاکرات خواهیم بود.”
در جریان جنگ میان ایران و اسرائیل، بمبافکنهای بی۲ ارتش آمریکا روز اول تیر (۲۲ ژوئن) در عملیاتی موسوم به “چکش نیمهشب” سه سایت هستهای نطنز، فردو و اصفهان را بمباران کردند. در مورد میزان خسارات وارد شده به این تأسیسات اختلاف نظر وجود دارد، اما دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا اعلام کرده که این عملیات موفقیتآمیز بوده و این تأسیسات “به طور کامل و مطلق” نابود شدهاند.
عراقچی در بخش دیگری از این مصاحبه، آتشبس با اسرائیل را “شکننده” و غیرقابل اتکا خواند و گفت: «ما نمیخواهیم این جنگ ادامه پیدا کند، اما بار دیگر میگویم؛ ما کاملاً برای آن آمادهایم.»
بریتانیا، آلمان و فرانسه از ایران خواستهاند تا هر چه سریعتر مذاکرات هستهای با آمریکا را از سر بگیرد. این سه کشور اروپایی هشداردادهاند، در صورت عدم دستیابی به یک توافق، تا پایان تابستان مکانیسم ماشه را علیه تهران فعال خواهند کرد.
عراقچی پیشتر در واکنش به این هشدار با انتشار پیامی در شبکه اکس، این سه کشور را به ایفای نقش “مسئولانه” فراخوانده و گفته بود که اروپا هیچگونه مبنای حقوقی برای فعالسازی مکانیسم ماشه در اختیار ندارد.
دونالد ترامپ ۲۴ تیرماه با اشاره به تمایل تهران برای مذاکره، گفته بود که او “عجلهای برای این کار ندارد” زیرا سایتهای هستهای ایران نابود شدهاند.
مریم همتی
دویچه وله