برخی کاربران ایرانی در حالی از طریق استارلینک ویدئوهای اعترضات در ایران را برای جهان مخابره میکنند که بر اساس قوانین ایران استفاده از این فناوری تا ۱۰ سال زندان مجازات دارد
رسانه بریتانیایی گاردین در گزارشی که روز سهشنبه منتشر کرد، به قطعی سراسری اینترنت در ایران پرداخت و نوشت که مردم ایران تلاش میکنند از هر روشی از جمله استفاده از استارلینک برای رساندن صدای معترضان به جهان استفاده کنند.
در این گزارش اشاره شده است که برای بیشتر مردم ایران، اینترنت بعدازظهر پنجشنبه قطع شد و تاکنون ادامه دارد؛ شدیدترین قطعی اینترنتی که ایران در سالهای اخیر، به خود دیده است. با این حال برخی معترضان هنوز هم میتوانند عکس و فیلم به جهان خارج ارسال کنند و اگرچه میدانند این کار ممکن است تبعات قانونی برایشان داشته باشد، این خطر را پذیرفتهاند.
گاردین به انتشار تصاویر دلخراش اجساد کشتهشدگان در کهریزک و همچنین ویدیویی از ایرانیان که در یک مراسم تشییع جنازه شعار «مرگ بر خامنهای» سر میدادند، اشاره کرد و نوشت این ویدیوها در حالی منتشر شدهاند که اینترنت در ایران به طور سراسری قطع است.
به گزارش این رسانه، کارشناسان میگویند برخی از این ویدیوها و پیامها از طریق مجموعهای از ابزارهای آنلاین که برای دور زدن سانسور طراحی شدهاند، منتقل میشوند؛ از جمله پروکسیهای تلگرام، یک سرویس پیامرسان غیرمتمرکز به نام دلتا چت و مرورگری به نام کنو (Ceno).
با این حال، تاکنون مهمترین بخش این سیستم ترمینالهای استارلینک بودهاند که از طریق هزاران ماهواره در مدار پایین زمین به اینترنت متصل میشوند و طی دو سال گذشته به صورت قاچاق به ایران وارد شدهاند.
بر اساس برخی گزارشها، اکنون حدود ۵۰ هزار ترمینال استارلینک در ایران وجود دارد و برخی این تعداد را تا ۱۰۰ هزار نیز تخمین میزنند. این ارقام به این معنی است که کاربران این سرویســ که بخشی از اسپیساکس ایلان ماسک استــ تنها بخشی بسیار کوچک از کل جمعیت بیش از ۹۰ میلیون نفری ایراناند.
داگ مادوری، مدیر تحلیل اینترنت، به گاردین گفت: «چون ممکن است چندین نفرــ حتی یک مجتمع آپارتمانی کاملــ بتوانند از طریق یک ترمینال استارلینک به اینترنت متصل شوند، تعداد کل کاربران در کل ایران احتمالا حداکثر به صدها هزار نفر میرسد.»
استفاده محدود از استارلینک به این دلیل است که جمهوری اسلامی آن را فناوری قاچاق اعلام کرده و برخی گزارشها در روزهای اخیر نیز حاکی از آن است که در سراسر ایران، مقامها در حال جستجوی ترمینالهای استارلینکاند تا مانع اطلاعرسانیهای بیشتر شوند.
ماموران جمهوری اسلامی با استفاده از ابزارهای توسعهیافته برای جنگ الکترونیکی، در کل محلهها پارازیت میاندازند و پهپادها را بر فراز پشت بامها به پرواز درمیآورند تا دیشهای ماهوارهای را پیدا کنند.
طبق قانونی که بهتازگی در مجلس شورای اسلامی تصویب شده است، داشتن ترمینال استارلینک میتواند مصداق جاسوسی برای اسرائیل یا آمریکا دانسته شود و تا ۱۰ سال زندان دارد.
پس از شدت گرفتن جستجوی ماموران برای پیدا کردن ترمینالهای استارلینک، مشخص نیست چه تعداد ترمینال هنوز فعالاند و چه تعداد از آنها ضبط شدهاند.
برخی کارشناسان میگویند به نظر میرسد ابزارهایی که جمهوری اسلامی برای پارازیت انداختن روی ترمینالها استفاده میکند، از نوع نظامی و مشابه ابزارهاییاند که برای پارازیت انداختن روی پهپادها در خط مقدم اوکراین استفاده میشوند. آنها گران و پرمصرفاند و قادرند یک فرکانس رادیویی خاص در یک منطقه مشخص را از کار بیندازند، اما فقط به صورت محلی قابل استفادهاند و نمیتوانند کل کشور را پوشش دهند. این ابزارها ارزان نیستند و تنها در زرادخانههای نظامی پیدا میشوند، ضمن اینکه فقط چند تولیدکننده محدود دارند.
به گزارش گاردین، در حال حاضر، تعداد کمی از کسانی که ترمینالهای استارلینک را قاچاق کردهاند میتوانند به صورت آنلاین متصل شوند، اگرچه در محلههایی با پارازیت سنگین، کاری بیش از ارسال پیام ساده تقریبا غیرممکن است. کسانی که با فناوری آشنایی زیادی داشته باشند، میتوانند از ویپیان برای پنهان کردن استفاده از استارلینک استفاده کنند و دیگران ممکن است ترمینالهایشان را از جایی به جای دیگر منتقل کنند تا از شناسایی شدن جلوگیری کنند.
دو کارشناس گفتگوکننده با گاردین با اشاره به اینکه همه این تلاشهای جمهوری اسلامی در راستای هدف این رژیم برای ایجاد اینترنت ملی است، گفتند که نسخه اینترنت ملی به طور قابلتوجهی محدودتر از حتی چین است، از سوی دولت مدیریت میشود و عملا به دنیای خارج متصل نیست.
آنها تاکید کردند که این تلاش از زمان دولت روحانی شروع شد و اکنون به نظر میرسد که در حال نتیجه دادن است؛ اتفاقی که میتواند به این معنی باشد که اینترنت ایران ممکن است دیگر به حالت قبل برنگردد.
نتبلاکس، نهاد مستقل پایش وضعیت اینترنت، روز دوشنبه بیستودوم دیماه با انتشار گزارشی، قطع سراسری اینترنت در ایران را برای چهارمین روز متوالی تایید کرد و حالا روز سهشنبه این قطعی به پنجمین روز رسیده است. انسداد دیجیتال که همزمان با فراخوان شاهزاده رضا پهلوی آغاز شد، از مرز ۱۰۰ ساعت گذشته و ارتباط کاربران را در سراسر ایران بهطور گسترده و تقریبا کامل مختل کرده است.
از سوی دیگر، اگرچه تا روز یکشنبه برای شماری از افرادی که به اینترنت ماهوارهای استارلینک دسترسی داشتند، امکان برقراری تماسهای محدود وجود داشت، از شامگاه یکشنبه برخی رسانههای بینالمللی از ایجاد اختلال جدی در ارتباطهای ماهوارهای استارلینک در ایران خبر دادند. بر اساس این گزارشها، جمهوری اسلامی با استفاده از تجهیزات موسوم به «اخلالگر نظامی»، دسترسی به اینترنت ماهوارهای استارلینک را نیز همزمان با قطعی اینترنت سراسری مختل کرده است.
مجله فوربز هم به نقل از دادههای فنی اعلام کرد که همزمان با آغاز قطعی اینترنت در ایران، حدود ۳۰ درصد از ترافیک رفتوبرگشت شبکه استارلینک دچار اختلال شد، اما این رقم طی چند ساعت، به بیش از ۸۰ درصد افزایش یافت. برخی متخصصان فناوری ارتباطات احتمال دادهاند اجرای چنین سطحی از اختلال، با کمک فنی چین یا روسیه انجام شده باشد.
ایندیپندنت فارسی