سیمین یعقوبیان، فعال کارگری، با اشاره به هزینههای بالای آموزش در کشور و مشکلاتی که برای خانوادههای کارگری پیش آمده است و در نهایت ترک تحصیل کودکان گفت: متأسفانه این واقعیت تلخ وجود دارد که هر مهر که میرسد، فشار مالی تازهای بر دوش کارگران گذاشته میشود. نتیجهاش ترک تحصیل بیشتر و گسترش شکاف طبقاتی است. این وضعیت از عدالت آموزشی فاصله بسیار دارد.
وی گفت: برخی از خانوادهها، نه به دلیل بیعلاقگی فرزندانشان، بلکه به خاطر فشار مالی، ناچارند بچهها را پشت درِ مدرسه نگه دارند. پدرها با شرمندگی میگویند «امسال نمیفرستمش، خرجش زیاد میشود» و مادرها امیدوارند سال بعد اوضاع بهتر شود. این یعنی فقر، آموزش را از کودکان میگیرد و آنها را به سمت کار خیابانی سوق میدهد.
این فعال کارگری گفت: طبق اصل ۳۰ قانون اساسی، آموزش باید رایگان باشد. در این اصل آمده دولت موظف است آموزش رایگان را تا پایان متوسطه فراهم کند. اما وقتی خانوادههای کارگری باید برای لباس فرم، ثبتنام و کمکهای اجباری پول بدهند، یعنی «آموزش رایگان» فقط یک شعار است.
یعقوبیان به دریافت اجباری وجه در مدارس دولتی اشاره کرد و گفت: از نظر قانون، مدارس دولتی هیچ پولی نباید هنگام ثبتنام از والدین بگیرند. دریافت هر گونه وجه، حتی تحت عنوان «کمک داوطلبانه»، کاملاً غیرقانونی است. با وجود تأکیدات رسمی، این روند هرساله ادامه دارد؛ «قانون روی کاغذ است و عمل در میدان چیز دیگری.»
این فعال کارگری به نقش سیستم نظارتی آموزشوپرورش اشاره کرد و گفت: نقش سیستم نظارتی بسیار کمرنگ است. بازرسان معمولاً فقط پس از شکایت مردمی وارد عمل میشوند. مدیران مدارس هم میدانند برخورد جدی در کار نیست، پس همان مسیر قبلی را ادامه میدهند.
وی بیان کرد: دریافت هرگونه وجه در مدارس دولتی، حتی تحت عنوان «کمک هزینه»، باید بهطور کامل ممنوع شود. بازرسیها باید سرزده و شفاف باشند، نه صرفاً روی کاغذ. وی در پایان گفت: یکی از بزرگترین فشارها، تهیه لباس فرم، نوشتافزار و کتاب درسی است. لباس فرمهایی که قرار بود نماد برابری باشند، امروز باری سنگین شدهاند. قیمت برخی ستهای رسمی برای لباس فرم مدارس، به بیش از یکونیم میلیون تومان میرسد. مثلاً برای یک کت و شلوار رسمی دبیرستان پسرانه، گاهی باید بیش از یک میلیون و پانصد هزار تومان پرداخت!