واشنگتن، تهران و گروهی از میانجیگران کشورهای منطقه در حال مذاکره بر سر آتشبسی ۴۵روزه برای پایان دائمی به جنگ جاری هستند.
در عین حال چهار منبع آگاه آمریکایی، اسرائیلی و منطقهای به اکسیوس گفتهاند که شانس رسیدن به توافق در ۴۸ ساعت آینده “کم” است.
در گزارش این وبسایت در عین حال تأکید شده که این تلاش دیپلماتیک، واپسین فرصت برای جلوگیری از تشدید سنگین درگیریها تلقی میشود. این سناریو میتواند دربرگیرنده حملههای گسترده آمریکا و اسرائیل به زیرساختهای غیرنظامی ایران و از سوی دیگر حملات تلافیجویانه جمهوری اسلامی به تأسیسات انرژی و آب در کشورهای منطقه خلیج فارس باشد.
به نوشته اکسیوس ضربالاجل ۱۰روزه دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا قرار بود شامگاه دوشنبه ۶ آوریل (۱۷ فروردین) پایان یابد، اما او روز یکشنبه ۵ آوریل این مهلت را ۲۰ساعت تمدید و زمان جدید را سهشنبه ۷ آوریل ساعت ۲۰ به وقت شرق آمریکا اعلام کرد.
ترامپ در گفتوگو با اکسیوس ضمن اشاره به جاری بودن “مذاکرات عمیق” با ایران گفت: «احتمال زیادی وجود دارد، اما اگر توافقی به دست نیاید، همه چیز را آنجا نابود خواهم کرد.»
رئیس جمهور آمریکا همچنین تهدید کرد در صورت عدم کسب توافق، زیرساختهای حیاتی ایران را هدف قرار خواهد داد. بنا بر ارزیابی کارشناسان این اقدام میتواند مصداق جنایت جنگی باشد. جمهوری اسلامی نیز هشدار داده که در این صورت زیرساختهای اسرائیل و کشورهای منطقه خلیج فارس را مورد حمله قرار خواهد داد.
وبسایت اکسیوس در گزارش خود به نقل از دو منبع نوشت، طرح عملیاتی یک کارزار بمباران گسترده آمریکا و اسرائیل علیه تاسیسات انرژی ایران آماده اجرا است، اما مهلت اجرای آن تمدید شده است تا “آخرین فرصت” به راههای دیپلماتیک داده شود.
چهار منبع آگاه دیپلماتیک به اکسیوس گفتهاند، مذاکرات با میانجیگری پاکستان، مصر و ترکیه و نیز از طریق پیامهای کتبی متقابل میان استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ و عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی جریان دارد. اکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی نوشت ایالات متحده در روزهای اخیر چندین پیشنهاد به جمهوری اسلامی داده که همگی آنها تا کنون از سوی تهران رد شدهاند.
اکسیوس در گزارش خود نوشت چارچوب مذاکرات، توافقی دومرحلهای را در نظر گرفته است: در مرحله اول آتشبسی ۴۵روزه برقرار خواهد شد تا در این بازه زمانی در مورد پایان دائمی جنگ مذاکره شود و در صورت نیاز، این آتشبس تمدیدپذیر خواهد بود. مرحله دوم شامل توافقی نهایی برای پایان جنگ است.
منابع آگاه به اکسیوس گفتهاند که بازگشایی کامل تنگه هرمز و حلوفصل مسئله اورانیوم غنیشده ایران، از طریق انتقال به خارج یا رقیقسازی، به احتمال قوی تنها در چارچوب توافق نهایی امکانپذیر خواهد بود.
آرش رضایی