سالها
در راهی رفتم
که دیگران ساختند،
بیآنکه بپرسم:
“این راه، راهِ من است؟”
اما یک روز،
دیوار ترک برداشت.
یک فکر کوچک،
چون علفی سبز،
میان سنگها رویید
و من فهمیدم:
راه همیشه راه نیست،
و باور همیشه حقیقت.
گاهی باید ایستاد،
پرسید،
و راهی را رفت
که هیچکس نرفته است.
فرشید نوروزی
ذهن کهنه ، راه نو
از ۱۳۵۷ تا امروز؛
آیا چیزی تغییر کرده است؟
آیا مشکل در خمینی و پهلوی بوده است؟
و یا در ذهنیت من و تو نویی که همواره در جستجوی یک منجی بینقص، فراتر از هر انتقاد و بالاتر از هر اشتباه بوده و هستیم ؟
اگر تاریخ قرار است تکرار شود که برخی از دوستان طرفدار سلطنت بدان اعتقاد ندارند ، اینبار با چه نامی و در چه لباسی ظاهر خواهد شد؟
یکی از نقدهای اساسی به انقلاب ۵۷، باورهای خرافی بخش بزرگی از مردم آن زمان بود. می گویند سه میلیون برای خوش آمدگویی خمینی آمد. من به چشمم خودم این موج انسانی را دیدم . البته ایراد نگیرند که من فقط برای دیدن رفتم و خوش آمدگویی.
همه می دانیم که برخی ادعای دیدن خمینی را در ماه را داشتند؟!، ریشش را لای قرآن پیدا می جستند و او را فرستادهای مقدس و منجی نجات ایران میدانستند.
اما شد آنچه نبایستی می شد.
اما آیا میتوان آن مردم را، در جامعهای که دههها تحت استبداد، سانسور و سرکوب فکری بود، نه آزادی اندیشه ، نه آزادی بیان ، نه احزاب سیاسی و زندان های پر از فعالین سیاسی از گروه های مختلف داشت ، بهسادگی محکوم کرد؟
مردمی که نه رسانه آزاد داشتند، نه امکان نقد و گفتوگو، نه آموزش گسترده و مستقل، چگونه میتوانستند از خرافات فرار کنند؟
خرافاتی قوی که حداقل در ۵۰۰ سال اخیر از دوران پادشاهان خون آشام صفوی ریشه می گرفت..
اما امروز، پنجاه سال بعد، در جهانی که هر اطلاعاتی در دسترس است، در فضایی که امکان نقد، گفتوگو و تحلیل مهیا است، در میان کسانی که خود را مدرن، تحصیلکرده و آگاه میدانند، همان رفتار را با ظاهری دیگر مشاهده میکنیم. اگر در ۱۳۵۷ خمینی را تا مقامی مقدس و منجی بالا بردند، امروز گروهی رضا پهلوی را نه بهعنوان یک سیاستمدار، و یا یک ناجی بلکه به عنوان یک منجی ایرانیان معرفی میکنند.
آنهایی که دیروز، نسل انقلاب را به سادهلوحی و تعصب متهم میکردند،
امروز خود در مسیر همان اشتباه گام برمیدارند.
اگر در گذشته مردم عامی فریب شعارهای احساسی و مذهبی را خوردند،
امروز این نخبگان ظاهراً مدرن و دموکرات هستند که در دام شخصیتپرستی گرفتار شدهاند.
فرشید نوروزی