ویدئوهای منتشر شده در شبکههای اجتماعی نشان میدهند که شامگاه جمعه ۱۲ دیماه (۲ ژانویه) نیز تظاهرات شبانه در تهران و سایر شهرهای ایران ادامه داشته است. در برخی محلههای تهران، از جمله صادقیه و تهرانپارس، معترضان به خیابانها آمدند و شعارهای ضد حکومتی سر دادند.
تظاهرات شبانه در برخی شهرهای ایران مثل اصفهان، مشهد و خرمآباد باعث شد معترضان شب را در خیابانها سپری کنند.
در اصفهان معترضان بنر قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه، را به آتش کشیدند.
کشتهشدن یک عضو بسیج با ضربات چاقو در کرمانشاه
روابط عمومی سپاه استان کرمانشاه اعلام کرد “علی عزیزی، از اعضای بسیج اهل هرسین، در جریان تجمعات روزهای اخیر با ضربات چاقو و همچنین اصابت گلوله جان خود را از دست داده است”.
بر اساس این اطلاعیه، حادثه در جریان تجمعی رخ داده که از سوی سپاه بهعنوان “اغتشاشگران مسلح” توصیف شده است.
شورای تامین قم: معترض جان باخته با نارنجک خودش کشته شد!
شورای تامین قم در پی انتشار فیلمی که در آن مردی در کف خیابان جان داده در بیانیهای اعلام کرد “یکی از عناصر گروهک تروریستی که با حمل یک نارنجک قصد کشتهسازی از اغتشاشات را داشت، نارنجک در دستانش منفجر و موجب فوت وی شد”.
این شورا افزوده هویت نامبرده شناسایی شده که گزارش تکمیلی متعاقبا به اطلاع مردم خواهد رسید. شورای تامین قم درباره جزئیات این حادثه توضیحی نداده است.
هرانا: اعتراضات در ۴۶ شهر ایران ادامه دارد
خبرگزاری هرانا در گزارشی تفصیلی نوشته است بر اساس گزارشهای راستیآزماییشده، طی شش روز گذشته دستکم ۱۱۳ تجمع اعتراضی در ۴۶ شهر از ۲۲ استان کشور ثبت شده و ۱۵ تجمع دانشجویی در ۱۳ دانشگاه در این بازه زمانی گزارش شده است.
طبق این گزارش، دستکم در ۱۷ شهر از ۱۳ استان، از جمله تهران، مشهد، نیشابور، سبزوار، اسفراین، همدان، فردیس، گوهردشت، پرند، قزوین، قم، فولادشهر، مرودشت، یاسوج و زاهدان تجمعات برگزار شده است.
در زاهدان، تجمعات پس از نماز جمعه و با خروج شهروندان از مصلی شکل گرفت. در مرودشت و فولادشهر نیز مراسم خاکسپاری جانباختگان اعتراضات به صحنه سر دادن شعارهای اعتراضی تبدیل شد.
هرانا در گزارش خود آورده است که تنها در طی شش روز دستکم ۸ معترض جان خود را از دست دادهاند و گزارشها از بازداشت دهها شهروند در شهرهای مختلف حکایت دارد و موارد متعددی نیز از استفاده نیروهای انتظامی و امنیتی از گاز اشکآور، تیراندازی ساچمهای و برخورد فیزیکی علیه معترضان در شهرهایی مانند تهران، قم، مرودشت و زاهدان گزارش شده است.
همزمان با تداوم اعتراضات، مقامات جمهوری اسلامی و رسانههای وابسته بر روایت “مداخله خارجی” تاکید کردهاند، در حالی که نهادهای بینالمللی، از جمله کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، نسبت به گزارشهای مربوط به خشونت علیه معترضان ابراز نگرانی کردهاند.
هرانا در پایان گزارش خود آورده است که اعتراضات از نظر جغرافیایی گسترش یافته، ترکیبی از مطالبات معیشتی و سیاسی را دربر میگیرد و با افزایش سطح سرکوب و بازداشتها همراه شده است.
بیانیه اعتراضی ۱۷ فعال مدنی و زندانی سیاسی
۱۷ فعال مدنی و زندانی سیاسی، از جمله ابوالفضل قدیانی، امیرسالار داودی، نرگس محمدی، جعفر پناهی، سعید مدنی، عباس صادقی، عبداله مومنی، قربان بهزادیاننژاد، محمدباقر بختیار، محمد رسولاف، محمد نجفی، مصطفی تاجزاده، مصطفی ملکیان، مهدی محمودیان و ویدا ربانی، در بیانیهای مشترک ضمن حمایت از اعتراضات تأکید کردند که “جنبش بزرگ مقاومت مدنی مردم ایران اراده ملی برای برکناری نظام نامشروع جمهوری اسلامی را فریاد میکند”.
امضاکنندگان همچنین به نیروهای امنیتی هشدار دادند که “خشونت علیه شهروندان بیدفاع، مشارکت مستقیم در جنایتی ثبتشده در تاریخ” خواهد بود. آنها آینده ایران را بر “نظمی دموکراتیک، مبتنی بر حاکمیت مردم، منافع ملی و روابط عادی با جهان” دانستند.
مای ساتو: واکنش خشونتآمیز نباید تکرار شود
مایساتو گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل هم با اشاره بهافزایش تنش میان معترضان و نیروهای امنیتی در ایران، نسبت به ادامه خشونت و کشته شدن معترضان هشدار داد.
او در پیام خود در شبکه اکس (توییتر سابق) تاکید کرد که باید به حقوق آزادی بیان، تجمع مسالمتآمیز و فعالیتهای مدنی احترام گذاشته شود و تجربه گذشته نشان میدهد واکنشهای خشونتآمیز نباید تکرار شود.
مای ساتو افزود: «من وضعیت را از نزدیک زیر نظر داشتهام و گزارشها نشان میدهد که رویارویی میان معترضان و نیروهای امنیتی در حال افزایش است؛ الگویی که در سراسر کشور در حال گسترش است. گزارشهای نگرانکنندهای دریافت کردهام که حاکی از کشته شدن ۸ معترض در جریان این اعتراضات است.»
او تاکید کرد: «واکنش خشونتآمیزی که در جریان جنبش “زن، زندگی، آزادی” شاهد آن بودیم، نباید تکرار شود و مردم باید بتوانند بدون ترس از تلافی، مخالفت خود را بیان کنند و در اعتراضات مسالمتآمیز مشارکت داشته باشند.»
مایک والتز: آمریکا و ترامپ در کنار ایرانیان ایستادهاند
مایک والتز، نماینده آمریکا در سازمان ملل متحد، در واکنش به نامه نمایندگی جمهوری اسلامی به شورای امنیت درباره هشدار دونالد ترامپ نسبت به سرکوب معترضان در ایران، اعلام کرد که آمریکا از مطالبات آزادیخواهانه مردم ایران حمایت میکند.
او گفت: «نالههای حکومت ایران در سازمان ملل، دههها حمایت از تروریسم و سرکوب مردم خود را نادیده میگیرد. آمریکا و رئیسجمهور ترامپ قاطعانه در کنار ایرانیانی ایستادهاند که خواهان آزادی هستند.»
این اظهارات در واکنش به نامه سعید ایروانی، سفیر جمهوری اسلامی در سازمان ملل، مطرح شد. ایروانی پیشتر در نامهای خطاب به دبیرکل سازمان ملل و رئیس شورای امنیت، هشدارهای ترامپ به تهران درباره برخورد با معترضان را “غیرقانونی” توصیف کرده و اعلام کرده بود: «آمریکا مسئولیت کامل هرگونه پیامد ناشی از این تهدیدها و هرگونه تشدید تنش متعاقب آن را بر عهده دارد.»
نوریپور: رژیم ایران در آستانه انفجار قرار دارد
همزمان با ادامه اعتراضات در ایران، امید نوریپور، نایبرئیس پارلمان آلمان (بوندستاگ)، وضعیت جمهوری اسلامی را بحرانی توصیف کرد و گفت که این نظام با چالشهای جدی مواجه است.
او به روزنامه بیلد آلمان گفت: «رژیم در آستانه یک انفجار قرار دارد. واحد پولی در حال فروپاشی است، طبقه متوسط تحت فشار شدید قرار گرفته و فساد و سوءمدیریت گسترش یافته است.»
نوریپور افزود: «در شرایط فعلی، سناریوهای مختلفی قابل تصور است؛ از تغییرات سیاسی تا تحولات درونساختاری.»
نایبرئیس بوندستاگ همچنین با اشاره به نقش سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، این نهاد را متهم به سرکوب داخلی و حمایت از گروههای نظامی در خارج از ایران کرد و خواستار قرار گرفتن آن در فهرست سازمانهای تروریستی اتحادیه اروپا شد.
او گفت: «قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست تروریستی اتحادیه اروپا پیشتر نیز مطرح شده و اکنون باید بهطور جدی پیگیری شود.»
حمایت نمایندگان آمریکا از موضع ترامپ در قبال ایران
تام کاتن، رئیس کمیته اطلاعاتی سنای آمریکا، در شبکه اکس (توییتر سابق) در واکنش به حمایت ترامپ از معترضان در ایران نوشت: «من از موضع قاطع رئیسجمهور علیه آیتالله حمایت میکنم.»
کاتن افزود کسانی که همانطور به مدت ۴۷ سال آمریکاییها را کشتهاند، مردم خود را نیز آزار دادهاند.
دونالد ترامپ پیشتر گفته بود اگر جمهوری اسلامی “به معترضان مسالمتآمیز شلیک کند و آنها را بهطور خشونتآمیز بکشد”، ایالات متحده برای نجات مردم اقدام خواهد کرد.
مایک پمپئو، وزیر خارجه پیشین آمریکا هم در شبکه اکس با اشاره به حمایت ترامپ از اعتراضات مردم ایران نوشت: «موضعگیری رئیسجمهور آمریکا اخلاقی، راهبردی و بسیار ضروری بود.»
وزیر خارجه سابق آمریکا تاکید کرد که ایالات متحده از خواست مردم ایران برای آزادی حمایت میکند.
مراد رحمتی
دویچه وله