دشت مرودشت با فرونشست ۲ تا ۲۰ سانتیمتری زمین مواجه شده؛ همان دشت که میزبان محوطه باستانی نقش رستم است. حالا این موضوع تنها یک مشکل شهری نیست و حالا به مسالهای فرهنگی و تاریخی تبدیل شده، به ویژه آنکه این محوطه یادگار دوران هخامنشیان و ساسانیان است و علاوه بر فرونشست، در معرض تهدیدهای… ادامه مطلب »
ایرانیان باستان خورشید را مظهر فروغ ایزدی میدانستند و شیر را بهسبب هیبت و دلاوری، قرینه زمینی آن قرار میدادند به گواهی اسناد و یافتههای تاریخی، «شیر و خورشید» ریشه در جهانبینی کیهانی تمدنهای باستانی دارد و نشانهای از جایگاه خورشید در صورت فلکی شیر است. پیشینه این نوع نگرش به حدود سه هزار سال پیش… ادامه مطلب »
محمدعلی فروغی در مقاله «چگونه ایرانی ماندیم؟» مینویسد: «آیا قومی که خود را بازماندگان اشخاصی چون کیقباد و کیخسرو و اردشیر و انوشیروان و گودرز و رستم و جاماسپ و بزرجمهر بدانند، سرفرازی و عزت نفس نخواهند داشت؟ و آیا ممکن است گذشته خود را فراموش کنند و تن به ذلت و خواری دهند و… ادامه مطلب »
درک شاعران بزرگ از مفهوم شب یلدا با خاستگاه آیینی آن که خوف از ظلمات است، پیوند دارد شب یلدا که در فرهنگ عامه ایران به «شب چله» نیز شهرت دارد، از کهنترین آیینهای ایرانی است که پیشینه آن به دوران باستان و بنابر برخی روایتها، به زمان داریوش بزرگ هخامنشی میرسد. به باور ایرانیان باستان،… ادامه مطلب »
انار و هندوانه که در فرهنگ ایرانی نشانه برکت، امید و گذر از زمستاناند، حالا برای بسیاری از خانوادهها به اقلامی گران و حتی دستنیافتنی بدل شدهاند در آستانه بلندترین شب سال، گرانی افسارگسیخته اقلام خوراکی سفره یلدا، از آجیل و میوه گرفته تا شیرینی و حتی سادهترین تنقلات، کام بسیاری از خانوادههای ایرانی را تلخ… ادامه مطلب »
بازار اقلام مرسوم شب یلدا در هفتههای پایانی منتهی به این مناسبت، تحت تأثیر ساختارهای اقتصادی کلان و نوسانات ارزی، شاهد جهشهای قیمتی محسوسی بوده است. به گزارش اقتصاد24،در حالی که جنبههای فرهنگی و نجومی این شب همچنان ثابت باقی است (مانند انقلاب زمستانی در اول دی و طولانی بودن شب)، محور اصلی نگرانی مصرفکنندگان،… ادامه مطلب »
هنر «آینهکاری در معماری ایرانی» در فهرست جهانی میراث ناملموس یونسکو ثبت شد. همزمان گزارشها حاکی از ثبت جهانی «هنر مینیاتور به سبک بهزاد» به نام کشور افغانستان است. ثبت هنر «آینهکاری در معماری ایرانی» نخستین ثبت جهانی ایران در زمینهٔ معماری ایرانی در میراث فرهنگی ناملموس است و با این کار عنوان معماری ایرانی… ادامه مطلب »
الیماییها قومی ایرانیتبار بودند که میراثی گسترده از معماری مذهبی، نگارکندهای صخرهای، پیکرهسازی، ضرب سکه و سازههای آیینی از خود به جا گذاشتند باستانشناسان بهتازگی در ارتفاعات رازآلود زاگرس و در دل صخرههای کوه منار، نقشبرجستهای را کشف کردهاند که میتواند راهگشای فصل جدیدی از شناخت جهان مذهبی و پیوندهای فرهنگی الیماییها باشد. این نقشبرجسته… ادامه مطلب »
محوطههای باستانی فارس طی سالهای اخیر با انواع تهدیدهایی روبرو بودهاند که هریک از آنها بهتنهایی برای نابودی یک اثر واجد ارزشهای تاریخی کافی است فعالان میراث فرهنگی در استان فارس از احداث یک مرغداری در ۵۰ متری تپه باستانی «تل مقبره» در دروازه پاسارگاد خبر دادند. به گفته آنها، این مرغداری که مالک خصوصی دارد،… ادامه مطلب »
ایرانیان باستان این روز را به برافروختن آتش و جشن سپری میکردند، به آتشکدهها میرفتند، اهورامزدا را ستایش میکردند و شعلهای از آتش برافروخته را برای یُمن آن، با خود به خانه میبردند فرهنگ کهن و عامه ایران سرشار از واژگان، حکایتها و نیایشهایی است که ریشهای ژرف در باورهای اسطورهای و آیینی سرزمین دارند. یکی… ادامه مطلب »
نادر صدیقی – یک ضرب المثل آمریکایی میگوید: «معیار نهایی یک انسان فرهیخته در چگونگی رویارویی او با بزنگاهی است که او را فرا می خواند(۱).» ایرلندیها هم مثل مشابهی دارند با مضمونی غنایی: «بهترین حقیقت یک فرد، نه در رویاهای دوردست بلکه در درخششی است که در زمان حال میدرخشد(۲).» تمثیلهای نغز و عمیقی… ادامه مطلب »
بخشهایی از زمینهایی که قرار است به محدوده شهری افزوده شود، لایههایی از شهر پارسه را در خود جای دادهاند کمتر از دو سال پس از آنکه رضا صالحی امیری، وزیر میراث فرهنگی، به شرط «بازنگری در حریم محوطههای تاریخی» و به عبارتی کاهش مساحت حریم میراث تاریخی، توانست از نمایندگان دوازدهمین مجلس شورای اسلامی… ادامه مطلب »
برای ایرانیان مهرگان فقط جشن میوه و پاییز نیست؛ پیامی است از ژرفای تاریخ که میگوید: هیچ شب تیرهای ابدی نیست از آن هنگام که فریدون فرخ، ضحاک ستمپیشه را به قول فردوسی حکیم «به کوه دماوند کردش به بند» تا رنج و سیاهی را از رخسار ایران و ایرانیان بزداید، آیینی در حافظه جمعی… ادامه مطلب »
دوست پژوهشگرم دکتر حسن محدثی گیلوایی در کانال تلگرامیاش یک نظر سنجی درباره شاهنامه به اشتراک گذاشته که گزینههای مختلف دارد. همین موضوع باعث شد تا کمی تامل کنم و یک نکتهای را طرح کنم و اینکه چرا شاهنامه آنچنان که باید مثل قرآن و مفاتیح یا حداقل مثل دیوان حافظ و گلستان و بوستان… ادامه مطلب »
فعالان میراث باستانی تاکید دارند که سیاستهای جمهوری اسلامی در چهار دهه گذشته، بهطور عامدانه یا غیرعامدانه، همواره در تضاد با حفظ میراث ملی ایران بوده است گزارشها از شیراز نشان میدهد که گورستان تاریخی «دارالسلام»، یکی از کهنترین گورستانهای ایران، بار دیگر قربانی تخریب، حملات سازمانیافته، بیتوجهی و تعرض آشکار شده است. سیاوش آریا،… ادامه مطلب »
شهریورگان یادآور این است که شهریاری راستین، نه در قدرت و سرکوب که در دادگری و دوستی با مردم معنا میشود سیامین روز از ماه مرداد در گاهشمار خیامی که اکنون رایج است برابر با چهارم شهریور در گاهشمار زرتشتی یا «اوستایی نو» است؛ روزی که به نام «جشن شهریورگان» شناخته میشود. در گاهشماری خیامی… ادامه مطلب »
بیست سال پس از زلزله ویرانگر بم، مرمت ارگ همچنان با کمبود بودجه، ابهام در هزینهکرد منابع و اجرای طرحهای غیرکارشناسی روبهرو است دخل و تصرفهای غیراصولی و اجرای طرحهای غیرکارشناسی در ارگ بم این میراث جهانی و نماد هویت تاریخی ایرانیان را در معرض تهدیدی جدی قرار داده است. فعالان میراث فرهنگی هشدار میدهند اقداماتی… ادامه مطلب »
تابلوی حکاکی و کشف شده در نیمرود که متعلق به ۳ هزار سال پیش است تصویری از سربازان آشوری در حال شنا در یک رودخانه با استفاده از پوست بز را نشان میدهد که با کمک وسایل شناور باستانی در حال پیمایش امواج رودخانه هستند. پژوهشگران میگویند این ارتش از سربازان آشوری، غواصانی ماهر هستند… ادامه مطلب »
مخدوش کردن پاسارگاد به نام «حقوق مردم» تلاشی است برای مشروعیتبخشی به دخل و تصرف در یکی از مهمترین آثار تاریخی ایران کمتر از دو سال پس از آنکه عزتالله ضرغامی، وزیر میراث فرهنگی دولت سیزدهم، برای حریم آرامگاه کوروش در پاسارگاد خطونشان کشید و با ادعای «رعایت حقوق» ساکنان منطقه، به دنبال صدور مجوز ساختوساز… ادامه مطلب »
سنگفرش کوهستانی این جاده در کرمان یکی از مهمترین شاهکارهای مهندسی ایران است طوفانهای اخیر در منطقه فهرج استان کرمان بخش تازهای از جاده باستانی ادویه را از زیر شنهای کویر بیرون آورد؛ جادهای که به گفته کارشناسان، از نظر قدمت تاریخی و اهمیت، کمتر از جاده ابریشم نیست. حمید وحیدزاده، سرپرست اداره میراث فرهنگی شهرستان فهرج،… ادامه مطلب »