پیشگفتار: در هر جامعه ، سیاست تنها میدانِ رقابتِ قدرت نیست؛ صحنهای است که در آن زبان نیز زاده میشود، بال میگیرد و گاه بیمار میشود. آنگاه که زبان بیمار شود، پیش از آن که نهادها فروبریزند، روحِ گفت وگو فرومیمیریزد. در روزگاری که هیجانِ جمعی اوج میگیرد، آدمیان کمتر میشنوند و بیشتر واکنش نشان… ادامه مطلب »
نزدیک به دو ماه پس از حملهء نظامی مشترک اسراییل و امریکا علیه رژیم اسلامی(1)، لازم است وضعیت حاضر را فراتر از واکنشهای لحظهای و هیجانات سیاسی مورد بازنگری قرار داد. آنچه روشن است این است که تحولات اخیر نه تنها معادلات داخلی را دگرگون نکرده بلکه برخی از پایههای رادیکال نظامی قدرت رژیم را… ادامه مطلب »
پرسش آغازین این پرسش برای من صرفاً یک موضوع تئوریک یا بحثی روشنفکرانه نیست؛ از دل تجربهای واقعی و تکرار شونده بیرون آمده است. بارها پیش آمده که در فضای مجازی، در صفحات سیاسی، یا در میان جمعهایی که خود را دغدغهمند آیندهء ایران میدانند، مطلبی نوشتهام، نظری دادهام یا پرسشی مطرح کردهام. انتظار طبیعی… ادامه مطلب »
میخ صلیب به لاهوت خورد یا ناسوت؟ ما بیش از چهار دهه است که به امید دیدن چهرههای آشنا و تازهآشنای اپوزیسیون کنار هم، بسیار گفتهایم و نوشتهایم. چه روزهایی که به دیدن چهرههایی که در صحنه مبارزه، داعیه دارند و بهمناسبتی کنار هم گرد آمده بودند، دل شاد کردیم که زمان همدلی فرا رسیده و گاه آشتی… ادامه مطلب »
در سالهای اخیر ایران، کشور عزیزمان، شاهد یکی از مداوم ترین و پرهزینه ترین موجهای اعتراض در تاریخ معاصر خود بوده است. نسلی به میدان آمده که، نه تنها خواهان اصلاح، بلکه در پی دگرگونی بنیادین ساختار سیاسی است. با اینحال، با وجود این همه ایستادگی و استمرار، پرسش اساسی همچنان پابرجاست: آیا به نقطهء… ادامه مطلب »
“…تجربههای تاریخی نشان میدهند که فروپاشی اعتماد اگرچه روندی عمیق و فرسایشی است، اما الزاماً به نقطه غیرقابل بازگشت منتهی نمیشود. آنچه تعیینکننده است، نه صرفاً تغییر ساختار قدرت، بلکه توانایی جامعه در بازسازی تدریجی روابط اعتمادآمیز در سطوح خرد و کلان است…” پیشگفتار: این رساله در پی واکاوی یکی از عمیقترین بحرانهای اجتماعی و… ادامه مطلب »
الاهه بقراط – سالهای سال جمهوری اسلامی تلاش کرد تا با جداسازیهای مصنوعی بین ملت تفرقه بیندازد و حکومت کند و باید اعتراف کرد که موفق نیز بود. از آپارتاید مذهبی و قومی و جنسیتی و عقیدتی تا ایرانیان داخل و خارج کشور. تازه در ذیل این جداسازیهای فراگیر هم لایه به لایه افراد و… ادامه مطلب »
وقتی زبان سرکوب میکند و روشنفکر حمال قدرت میشود در گفتمان رسمیِ بسیاری از دولتها، بهویژه دولتهای اقتدارگرا یا نیمهاقتدارگرا، از تعبیر «اعتراض مشروع» بهعنوان شرط بهرهمندی از «حق اعتراض» استفاده میشود. این تعبیر در نگاه نخست، تمایزی معقول میان اعتراض مسئولانه و رفتار خشونتآمیز به نظر میرسد؛ اما در سطح نظری، با مفهوم مدرن… ادامه مطلب »
گرهگاه اصلی بنبست اپوزیسیون غیرسلطنتطلب ایران مورد خطاب این نوشته افراد منفرد و کنشگران مستقل سیاسی نیست؛ بلکه خطاب اصلی، احزاب و سازمانهای سیاسیای است که در سپهر سیاست ایران نقش داشته و همچنان درگیر هستند، بیآنکه در اینجا قصد تحلیل عملکرد گذشتهی آنها مطرح باشد. چه بخواهیم و چه نخواهیم، اعضای بسیاری از این… ادامه مطلب »
طارق صدیق در گفتوگو با امید رضایی اعتراضاتی که جرقهاش ۷ دی در بازار تهران روشن شد، حالا بخش وسیعی از کشور را فرا گرفته و ابعاد بیسابقهای یافته است. در سالهای اخیر با خیزش هر موج جدیدی از اعتراضات، پرسشهای مشابهی مطرح میشود: اعتراضات خیابانی چطور میتواند به فروپاشی حکومت بینجامد؟ آیا پیروزی بدون سازمان… ادامه مطلب »
گفتگوهایی در باب این روزها: یادداشتی از تهران *این یادداشت را یک همکار روزنامهنگار امروز از تهران فرستاده است. اینها تصویری است که من از اوضاع دارم. اینها را مینویسم بعد نظراتی پراکنده نقل میکنم از چند نفر از دوستانم که دیشب در منزل یکی از آنها مهمان بودیم و تمام شب صحبت از این… ادامه مطلب »
حنیف حیدرنژاد – شاید در نگاه نخست چنین به نظر برسد که تیتر این مقاله نوعی ارزشگذاری یا قضاوت را القا میکند. چنین نیست. مطالعه متن نشان خواهد داد که این عنوان نه داوری اخلاقی، بلکه تیتری توصیفی-تحلیلی از یک وضعیت واقعی است. تظاهرات بزرگ ایرانیان در حمایت از جنبش ملی / برلین / ۲۲… ادامه مطلب »
من چراغم را در این خانه میافروزم تا کسی نگوید اینجا تاریک بود مشهد فقط یک رویداد نیست، فقط یک “درگیری خیابانی” یا “اختلاف سلیقه درون جنبش” هم نیست. مشهد یک نشانهی عینی از ورود به فاز تازهای از مهار اعتراضات است؛ فازی که در آن، سرکوب دیگر صرفاً از بیرون اعمال نمیشود، بلکه از… ادامه مطلب »
آیا تا حالا دقت کردید که مُد لباس و مو و چهره پس از چند دهه با کمی تغییر منطبق با سلیقهی زمانه تکرار میشود؟ سیاستهای جمهوری اسلامی نیز همینطور است و البته برای نسلهایی که مد چند دهه پیش و سیاستهای رژیم را ندیده و تجربه نکردهاند، چه بسا به نظر آید که برای… ادامه مطلب »
ببین! این صدا از آن ماست که میکوبد بر درها، نه برای ناله، که برای بیدار کردن! آیا نارضایتی می تواند به تنهای منجر به تغییر نظام میشود؟ نارضایتی عمومی شرط ضروری تغییر نظام است، اما هرگز شرط کافی نیست. تحولات عمیق سیاسی تنها زمانی ممکن میشوند که چند عامل کلیدی بهطور همزمان و در… ادامه مطلب »
تصویر ملاقات شاهزاده رضا پهلوی با بوریس جانسون نخست وزیر سابق بریتانیا باعث شوق و شعف و شادی و حتی امیدواری طرفداران سلطنت در فضای حقیقی (در مقابل پارلمان بریتانیا) و فضای مجازی ایکس شده است که آن را متراژ و معیار مقبولیت و به رسمیت شناختن شاهزاده در فضای سیاسی مخالفین رژیم بعنوان “رهبر”… ادامه مطلب »
گروههای پراکنده اپوزیسیون ایران باور دارند که لحظه تعیینکننده آنها نزدیک است، اما فعالانی که در اعتراضات گذشته در ایران نقش داشتهاند، میگویند در شرایطی که کشورشان تحت حمله است، تمایلی به آغاز ناآرامیهای گسترده ندارند، حتی علیه نظامی که از آن متنفرند. مخالفان تبعیدی جمهوری اسلامی که خود به شدت دچار اختلاف هستند، مردم… ادامه مطلب »
بیانیه +۳۶۰ نفر از دانشگاهیان، هنرمندان، نویسندگان و کنشگران سیاسی و مدنی، برای صلح، آزادی و دموکراسی در مورد جنگ در خاورمیانه را خواندم و به خود گفتم این نیز بگذرد. اگرچه حداقل برای نگارنده اکثریت اسامی ناشناس بودند و حقیقتا نمی دانم چه تعداد از آنها واقعی و چه تعداد احتمالا فئیک هستند, اما… ادامه مطلب »
در جواب موشک باران رژیم, قطع به یقین می توان گفت اسرائیل به ایران حمله خواهد کرد و جمهوری اسلامی نیز قطعاً و یقیناً اعلام نموده جوابی تندتر و کوبنده تر از حملات روز سه شنبه خواهد داد. لذا کاملا قابل پیش بینی است که عمل به مثل تلافی جویانه به پینگ پُنگی مرگبار تبدیل… ادامه مطلب »
درحالیکه یک سال از قتل «مهسا (ژینا) امینی» در بازداشتگاه میگذرد، انگار دنیا ماجرا را فراموش کرده. اما آتش اعتراضات انقلابی که در پی مرگ مهسا چندین ماه در جریان بود، هنوز در قلب مردم ایران روشن است و آنان از ما میخواهند دفعه بعدی که با خواست تغییر بنیادین سیاسی به پا میخیزند، پشتیبانی… ادامه مطلب »